Benedetto Marcello: Θέατρο Εποχών Μοντέρνων

Προς τους αοιδούς.

«Ο μοντέρνος αοιδός ούτε θα έχει μελετήσει σολφέζ αλλά ούτε και πρέπει να ασχοληθεί ποτέ του με την εν λόγω μελέτη, γιατί διατρέχει σοβαρότατο κίνδυνο να τοποθετηθεί σωστά η φωνή του, να αρχίσει να τραγουδάει όπως πρέπει, με τον σωστό ρυθμό, μέτρο και άλλα πολλά, που είναι τελείως αντίθετα με τις μοντέρνες αντιλήψεις.

Δεν είναι καθόλου απαραίτητο να γνωρίζει γραφή και ανάγνωση, ούτε να προφέρει σωστά φωνήεντα και σύμφωνα, απλά ή διπλά, ούτε και να κατανοεί το νόημα όσων λέγονται και άλλα τέτοια περιττά. Αντιθέτως, θα πρέπει να συγχέει τις λέξεις, τα γράμματα, τις συλλαβές κλπ προκειμένου να δώσει δείγματα καλού γούστου όταν επιδίδεται σε τρίλιες, αποτζιατούρες, καντέντσες και άλλα σχετικά…

Θα απαιτεί πάντα τον πρώτο ρόλο και θα ζητά από τον θεατρώνη να του καταβάλει ένα τρίτο επιπλέον επί της συμφωνημένης αμοιβής, καθότι η μεγάλη φήμη πληρώνεται.

Εάν δε αποκτήσει και τη συνήθεια να λέει ότι «σήμερα δεν έχει φωνή» και πως δεν θα τραγουδήσει γιατί τον φλεγμονή, πονοκέφαλος, πονόδοντος ή πονος στο στομάχι, τότε θα γινόταν ένας άξιος και αληθινά Μοντέρνος βιρτουόζος.

Με κάθε ευκαιρία θα πρέπει να παραπονείται για τον ρόλο του, υποστηρίζοντας ότι δεν είναι γραμμένος γι’ αυτόν, ότι οι άριες είναι ολίγες για τα χαρίσματα που διαθέτει κτλ κτλ Στην περίπτωση αυτή ια τραγουδήσει την αριέττα κάποιου άλλου συνθέτη, βεβαιώνοντας πως, όταν την είπε στην τάδε ή τη δείνα Αυλή και ενώπιον του τάδε ή του δείνα ξακουστού Άρχοντα (τον οποίο δεν θέλει να ονομάσει), η εν λόγω αριέττα πήρε όλο το χειροκρότημα και μάλιστα τον έβγανα δεκαεπτά απανωτές φορές στη σκηνή για να την ξανατραγουδήσει!

Στις πρόβες δε θα δίνει όλη τη φωνή του, θα τραγουδάει τις άριες piano και θα μετρά κατά τα κέφια του. Στις πρόβες στο θέατρο το ένα χέρι του θα είναι περασμένο στο γιλέκο του και το άλλο θα βρίσκεται μέσα στην τσέπη του. Θα προφέρει δε τα λόγια με τέτοιο τρόπο, που κανείς δεν πρόκειται να ξεχωρίζει την παραμικρή συλλαβή.

Δε θα βγάζει ποτέ το καπέλο του, ούτε κι αν κάποιο αξιοσέβαστο και τρανό πρόσωπο του απευθύνει τον λόγο, καθότι ο φόβος για το κρύο θα τον εχει κυριεύσει. Ακόμη και αν υποκλιθεί δε θα μείνει ασκεπής γιατί, πολύ εύλογα, θα σκεφτεί ότι δικαιούται να κρατήσει το καπέλο μια που ενσαρκώνει πρίγκηπες, βασιλείς, αυτοκράτορες και άλλους τρανούς του κόσμου ετούτου.

Στο θέατρο θα τραγουδα με το στόμα κλειστό, τα δόντια σφιγμένακαι θα κάνει τα αδύνατα δυνατά για να μην καταλάβει κανείς τίποτα από τα λεγόμενά του, στα δε ρετσιτατίβι δεν θα σεβαστεί ούτε κόμματα ούτε τελείες… Σαν έρθει η ώρα να τραγουδήσει, σαφώς και δεν θα ξεχάσει να στα ματήσει πάνω στην καντέντσα όση ώρα θέλει για να επιδοθεί, κατά τις ορέξεις του, σε φιοριτούρες και λαρυγγισμούς τόσους που, μέχρι να δεηθεί να τους τελειώσει, ο μαέστρος θα έχει όλο τον καιρό να σηκωθεί από το τσέμπαλο και να τραβήξει ταμπάκο με την ησυχία του. Ο αοιδός μας, πριν τελειώσει, θα πάρει κάμποσες ανάσες και θα ετοιμαστεί για την τρίλια του και, απαξιώνοντας, βεβαίως να τοποθετήσει τη φωνή σωστά, θα ξεκινήσει «χτυπώντας» κατευθείαν όσο πιο ψηλά γίνεται.

Επειδή ο Μοντέρνος βιρτουόζος δεν χρειάζεται να αντιλαμβάνεται το νόημα όσων λέγονται, δεν έχει καμία δέσμευση ως προς την κίνηση ή ως προς την έκφραση πάνω στη σκηνή. Το παίξιμό του θα είναι εκεί και ως έτυχε. Θα φροντίζει μόνο να κάνεις τις εισόδους του από εκεί που μπαίνει και η πριμαντόνα ή από τη μεριά που βρίσκεται το καμαρίνι των τραγουδιστών…

Θα έχει προαποφασίσει και επιλέξει κάποιες χαρακτηριστικές κινήσεις του χεριού και του ποδιού του με τις οποίες θα βολέψει όλη την παράσταση.

Αν τύχει και αστοχήσει τραγουδώντας κάποια άρια και αν, παρ’ ελπίδα, δεν επιδοκιμαστεί με χειροκρότημα, θα δηλάωσει ότι η εν λόγω άρια δεν είναι για θέατρο, πως είναι αδύνατο να τραγουδηθεί και θα απαιτήσει την αλλαγή της. Δε χρειάζεται, βεβαίως, να επαναλάβουμε ότι στην όπερα οι βιρτουόζοι είναι εκείνοι τι θα αλλαξεί στη μουσική και ποσώς ο συνθέτης, μια που εκείνοι βγαίνουν στη σκηνή και εκτίθενται.

Με περισσό ζήλο θα κολακεύει τις τραγουδίστριες και τους επιφανείς Προστάτες τους, ελπίζοντας πως το ταλέντο, οι αρετές και η παροιμιώδης μετροφροσύνη του θα συνεπικουρήσουν και κάποια μέρα θα τον ανακηρύξουν Μαρκήσιο, Κόμη ή Ιππότη στην έσχατη των περιπτώσεων.»

Το σατιρικό βιβλίο του Benedetto Marcello (1686-1739) Θέατρο Εποχών Μοντέρνων (Il teatro alla moda , πρώτη έκδοση Βενετία, 1720) κυκλοφορεί σε μία εξαιρετικά φροντισμένη έκδοση από τις εκδόσεις Μίλητος σε μετάφραση της Μάρθας Πανάκη. Αν θέλετε να ευθυμήσετε διαβάζοντας τα καμώματα του κόσμου της όπερας, που φαίνεται πως δεν έχουν αλλάξει και πολύ από τότε, προμηθευτείτε το. Καλή ανάγνωση.

One response to “Benedetto Marcello: Θέατρο Εποχών Μοντέρνων

  1. File W/U,

    Akrivos oti xreiazomouna…
    Twra syneiditopoio oti ayto to vivlio prepei na exei diavastei apo genees tragoudistwn…

    Kapoies symperifores epivionoun.

    Leo loipon na entryfiso ki ego sta mystika tis prima donna kai primo uomo!

    To savoir vivre tou tragoudisti!
    Filia!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s